• บทที่ 1 – แนวคิดพื้นฐาน
  • ทำไมสถานีรถไฟที่เยอรมันมีเสียงประกาศน้อย
    • บางครั้งคนญี่ปุ่นสร้างกฎระเบียบไม่ตรงตามวัตถุประสงค์ เราสร้างกฎขึ้นมาแล้วก็แค่ปฏิบัติตาม พอทำตามแล้วก็สบายใจ แต่เราไม่เคยพูดคุยกันเลยว่า กฎนี้เข้ากับสภาพแวดล้อมสังคมหรือไม่? ทำไมต้องสร้างกฎนี้ขึ้นมา? กฎนี้เปลี่ยนแปลงได้หรือไม่?
  • ใช้ชีวิตในแบบของตัวเอง
    • “การทำงานไม่ได้มีเพียงรูปแบบเดียว” คนเยอรมันยืดหยุ่นกับการทำงานค่อนข้างมาก พวกเขาขอแค่ทำงานที่ได้รับมอบหมายให้เสร็จก็พอ
  • ความคิด “พึ่งพาตนเอง เป็นอิสระ”
    • หัวหน้าควรปล่อยให้ลูกทีมคิดเองบ้าง และไม่ต้องให้ลูกทีมรายงานทุกสิ่งอย่าง สภาพแวดล้อมที่ให้ความสำคัญกับอิสระ เป็นปัจจัยที่ขาดไม่ได้ในการเพิ่ม Productivity
  • เทคนิคหลุดพ้นจากอิทธิพลของคนรอบข้าง
    • คนญี่ปุ่นเชื่อว่า “ทำตัวเด่น จะเป็นภัย” แต่คนเยอรมันเชื่อว่า “ไม่ทำตัวเด่น ไม่มีใครเห็นค่า”
    • ขงจื่อเคยกล่าวไว้ว่า “สุภาพชนปรองดองแต่ไม่คล้อยตาม คนต่ำช้าคล้อยตามแต่ไม่ปรองดอง”
  • ก่อนจะทำตามคนอื่น ลองตั้งคำถามดูบ้าง
  • ฉันควรให้ความสำคัญกับอะไร
  • คนเยอรมันเลือกทางเดินชีวิตตั้งแต่ 10 ขวบ
    • คนเยอรมันมี Productivity สูง เพราะระบบการศึกษาและระบบการเข้าทำงาน ถ้านักศึกษารู้ว่าตัวเองเหมาะกับงานหรือบริษัทใดตั้งแต่เนิ่นๆ มันจะช่วยลดโอกาส “เลือกทำงานที่ตัวเองไม่ชอบ” หรือ “ไม่มีกะจิตกะใจทำงาน”
  • เด็กเยอรมันถูกปลูกฝังให้พึ่งพาตนเอง
    • สิ่งหนึ่งที่คนเยอรมันไม่ทำคือ “ตีลูก”
    • ถ้าลูกทำผิด พ่อแม่จะตักเตือนทันทีว่า “ทำไมถึงทำแบบนั้น” หรือ “ทำไม่ไม่ทำแบบนี้”
    • เด็กเยอรมันจัดการเวลาของตัวเองได้อย่างอิสระ โรงเรียนสอนเฉพาะช่วงเช้า พอช่วงบ่าย เด็กแต่ละคนจะมีเวลาทำสิ่งที่ตัวเองชอบ จะเล่นกีฬา อ่านหนังสือ หรืองานอดิเรกก็ได้
    • ระบบการศึกษาแบบนี้ช่วยให้เด็กคิดเองและทำเองเป็น
    • เข้มงวดในเรื่องที่ควรเข้มงวด แต่ก็รู้จักยืดหยุ่น
  • วิธีใช้เงินของคนญี่ปุ่นและเยอรมัน
    • คนญี่ปุ่นพยายามหาซื้อของ 100 เยน ในราคา 80 เยน
    • คนเยอรมันจะไม่ซื้อของราคา 100 เยน แต่จะหาของดีในราคา 120 เยน (คนเยอรมันสนใจคุณภาพมากกว่าราคา)
  • ทุ่มเทเงินและเวลาเพื่อพัฒนาระบบ *
    • (ข้อนี้ผมเห็นด้วยมาก)
    • คนเยอรมันชอบสร้างระบบ และนำไปใช้งานอย่างเต็มที่ พวกเขาทุ่มเทนเงินทองและเวลาเพื่อสร้างระบบโดยไม่เสียดาย ผมเชื่อว่าพวกเขามี Productivity สูงเพราะเรื่องนี้ด้วย
      
      
• บทที่ 2 – วิธีการสื่อการ
  • แค่พูดอย่างไม่ลังเลก็เพิ่ม Productivity ได้ *
    • การทักทายกันบ่อยๆ ช่วยให้เพื่อนร่วมงานสนิทกันมากขึ้น (และทำให้กล้าที่จะคุยเรื่องงานกันมากขึ้นด้วย)
  • ไม่ใช่คำว่า ”ด่วนที่สุด” *
    • อยากให้เปลี่ยนจากคำว่า “ด่วนที่สุด” เป็นระยะเวลาที่สามารถวัดได้ เช่น ภายในเย็นนี้ ภายในเช้าวันพรุ่งนี้
    • แล้วต้องพิจารณาด้วยว่า “ด่วนที่สุด” มันเป็นเรื่องเร่งด่วนจริงๆ หรือเปล่า
    • ถ้าเราอธิบายด้วยคำพูดที่ชัดเจนและลงรายละเอียดให้อีกฝ่ายเข้าใจ วิธีนี้ช่วยเพิ่ม Productivity ได้
  • คิดเสียว่าถามฟรี *
    • สังคมญี่ปุ่นมองว่าการเอาใจใส่ การเดาใจคนอื่น และการเห็นอกเห็นใจเป็นคุณธรรมอย่างหนึ่ง
    • คนที่เดาความรู้สึกอีกฝ่าย หรือ สิ่งที่แผฝอยู่ในคำพูดได้อย่างคล่องแคล่ว จะได้รับคำชมว่ามีไหวพริบ
    • เหล่านี้คือความคิดอันน่าทึ่งของคนญี่ปุ่น จิตวิญญาณในการบริการแบบญี่ปุ่นจึงประสบความสำเร็จสูงมาก
    • ** แต่ในแวดวงธุรกิจ การเดาใจคนอื่นมากเกินไปจะขัดขวางประสิทธิภาพการทำงาน
    • ** แล้วทำอย่างไรถึงจะไม่ต้องอ่านใจคนอื่น? คำตอบง่ายๆ คือ ถ้าไม่รู้ก็แค่ถาม
    • ** ถามทันทีเมื่อไม่เข้าใจ (ไม่ต้องกลัวว่าจะโดนตำหนิ คิดเสียว่าถามฟรี)
  • เทคนิคเลิกเดาใจคน
    • พูดให้มากขึ้น
  • ไม่ “โฮเร็นโซ” โดยเปล่าประโยชน์
    • โฮเร็นโซ คือ วิธีการทำงานแบบญี่ปุ่น
      • โฮ = การรายงาน
      • เร็น = การแจ้งข้อมูล
      • โซ = การปรึกษา
      • เมื่อนำมารวมกันมีความหมายว่า การรายงานความคืบหน้าของงานให้หัวหน้ารู้โดยไม่ต้องรอให้ถาม
    • ไม่ใช่แค่หัวหน้า ผู้บริหาร รวมถึงเจ้าของ ก็จะเดินไปทั่วบริษัทและทักทายพนักงาน
    • ก่อนกลับบ้าน หัวหน้าก็จะเดินไปทั่วบริษัทเหมือนตอนเช้า และพูดคุยสั้นๆ กับลูกทีมเสมอ
  • เมื่อทำผิดพลาด ต้องคิดว่า “ครั้งต่อไปจะทำอย่างไร” *
    • เวลาเกิดเรื่องผิดพลาด ถ้าเราไม่ขอบคุณคนที่มารายงาน จะไม่มีใครกล้ารายงานเรื่องไม่ดี
    • ถ้าเรามัวแต่คิดหาเหตุผลที่ทำไม่ได้ มันจะกลายเป็นการทวงถามความรับผิดชอบหรือวิพากษ์วิจารณ์
    • เมื่อโทษว่าเป็นความผิดส่วนบุคคล ต่อไปลูกทีมจะไม่กล้าตัดสินใจเอง เพราะกลัวความผิดพลาด ซึ่งเป็นอุปสรรคต่อการเพิ่ม Productivity ภายในบริษัท
  • หยุดเขียนอีเมลถามไปถามมาไม่จบสิ้น
    • สำหรับเรื่องที่สำคัญ เราควรคุยปรึกษากันทางโทรศัพท์ หรือเดินเข้าไปคุยกันโดยตรง จะได้ประสิทธิภาพกว่า
  • อย่าประชุมแบบตัดสินใจไม่ได้ (ไม่มีข้อสรุป)
  • สังสรรค์กับเพื่อนร่วมงานเพื่อให้งานราบรื่น
  • เสริมความแข็งแกร่งของการสื่อสารแนวนอน
  • พูดคำที่เขาใช้กัน
    
    
• บทที่ 3 – วิธีบริหารเวลา
  • เวลาสามารถบริหารได้
    • การตรงต่อเวลาเป็นเรื่องสำคัญ – ทั้งคนเยอรมันและคนญี่ปุ่นจะมาก่อนเวลานัด 5-10 นาที
  • ลองคิดว่า “การทำงานล่วงเวลาไม่ใช่สิ่งที่ดี”
    • คนเยอรมันชื่อชมคนที่มีผลงาน แต่ถ้ามีใครทำงานล่วงเวลาเป็นประจำ เขาจะโดนสงสัยเรื่องวิธีทำงานทันที
    • ถ้าคุณโอ้อวดว่าตัวเองทำงานหนักจนไม่ได้นอนแบบคนญี่ปุ่น คุณจะถูกคนเยอรมันมองว่าทำงานไม่เป็น
    • คนที่ทำงานได้นานหลายชั่วโมงหรือคนที่ยุ่งมากๆ ในญี่ปุ่นจะมีภาพลักษณ์ที่น่านับถือ แต่คนยุโรปกลับมองว่าพวกเขาเป็นคนที่ไร้ความสามารถ (บริหารเวลาไม่เป็น)
  • อย่าเสียเวลาเขียนอีเมลนาน
    • ไม่ต้องเสียเวลาเขียนเกริ่นนำยืดยาว เขียนประเด็นที่ต้องการได้เลย
  • วิธีใช้เวลาพักแบบคนเยอรมัน
    • ให้ความสำคัญกับตอนนี้และจงสนุกอยู่กับปัจจุบัน
    • จงทำงานที่ได้รับมอบหมายตอนนี้ อย่าผลัดวันประกันพรุ่ง
  • เก็บออมชั่วโมงทำงานล่วงเวลา
    • เงินทองใช้หมดไปก็หาใหม่ได้ แต่ชีวิตที่ผ่านไปแล้ว เรียกกลับคืนมาไม่ได้
    • จงใช้เวลาอย่างประหยัด และคิดทบทวนการทำงานเพื่อให้งานเสร็จเร็วขึ้น
  • เวลาเงียบสงบช่วยเพิ่ม Productivity
    • เมื่อถึงเวลาพัก ก็ต้องพักให้เต็มที่
  • วิธ๊จัดลำดับความสำคัญของงานแบบคนเยอรมัน
    • การจัดลำดับความสำคัญของงานแบบยืดหยุ่นคือวิธีทำงานของนักธุรกิจชั้นนำ
    • คนเยอรมันมอบหมายงานกันอย่างชัดเจน พวกเขาจะไม่รับงานอื่นที่อยู่นอกเหนือจากงานและตัวเอง และให้ความสำคัญกับงานที่ได้รับมอบหมายมาเป็นอันดับแรก
    • การไม่ยอมให้งานอื่นเข้ามาแทรกงานหลัก เป็นหนึ่งในเทคนิคที่ช่วยเพิ่ม Productivity
  • เทคนิคกำจัดสิ่งรบกวนสมาธิ
    • หูฟังตัดเสียงดีๆ ช่วยคุณให้มีสมาธิเพิ่มขึ้นได้
    • การใช้เวลาทำงานเอกสารมากเกินไป ไม่ใช่เรื่องที่ดี
  • ใครๆ ก็ลาพักร้อนได้
    • ลาพักร้อนต้องลาไปพักจริงๆ อย่าแบกงานไปทำที่ชายหาด
    • โลกนี้แทบไม่มีงานด่วนที่ต้องทำทันที งานส่วนใหญ่ต่อให้เลื่อนไป 1 สัปดาห์ ก็ยังพอหาทางออกได้
      
      
• บทที่ 4 – การทำงานเป็นทีม
  • เพิ่มความฉับไวในการทำงาน
    • การเพิ่มทักษะของพนักงานก็สำคัญเช่นกัน ก่อนเพิ่ม Productivity ในการทำงาน คุณต้องทบทวนสภาพของทีมและการบริหารทีม ซึ่งสิ่งสำคัญที่สุดคือ “โครงสร้างบริษัท”
    • การที่บริษัทมีลำดับชั้นมากเกินไป ส่งผลเสียต่อ Productivity
    • บริษัทญี่ปุ่นให้ความสำคัญกับระบบอาวุโสและความสัมพันธ์ระหว่างหัวหน้ากับลูกน้อง แต่บริษัทเยอรมันไม่ได้สนใจเรื่องนี้ (สนใจที่ประสิทธิภาพและความสามารถในการทำงาน)
  • สำนึกรับผิดชอบเรื่องาน
    • บริษัทญี่ปุ่นมีงานที่ไม่ได้ระบุผู้รับผิดชอบจำนวนมาก (เช่น งานถ่ายเอกสาร การชงน้ำชาให้ลูกค้า) ซึ่งงานประเภทนี้จะไปลด Productivity ของคนที่มีงานประจำอยู่แล้ว ดังนั้น เราควรกำหนดผู้รับผิดชอบในงานต่างๆ ให้ชัดเจน วิธีนี้จะช่วยเพิ่ม Productivity ได้
    • หัวหน้าต้องแจกจ่ายงานให้เหมาะสม ไม่อ้างว่า “ทำเพื่อทีม” หรือ “ทำเพื่อเพิ่มประสบการณ์” ถ้าทีมยังทำงานล่าช้า หัวหน้าก็ต้องรับมือให้ได้
  • บางเวลาต้องถ่ายโอนอำนาจ
    • เราต้องให้อำนาจแก่ลูกน้องในการทำงานให้เสร็จด้วย วิธ๊นี้เป็นการเพิ่ม Productivity
    • คนญี่ปุ่นมักคุ้นเคยกับความคิดที่ว่า “ขอปรึกษาหัวหน้าก่อน” แนวคิดนี้ทำให้งานเสร็จล่าช้า – หัวหน้าควรเปิดใจให้ลำอาจแก่ลูกน้องด้วย
  • ยิ่งเป็นข้อมูลไม่ดี ยิ่งต้องเปิดรับ
    • ถึงคุณจะทำผลงานแย่ คุณจะไม่ถูกไล่ออก แต่ถ้าเกิดเหตุการณ์ที่ส่งผลเสียต่อบริษัทแล้วคุณปิดบังเรื่องนั้น คุณจะถูกไล่ออกทันที (พนักงานทำงานผิดพลาดได้ แต่ห้ามปิดบังความผิดเด็ดขาด)
    • ความผิดพลาดเกิดขึ้นได้ ไม่ใช่สิ่งต้องห้าม เป็นเรื่องที่บริษัทต้องเตรียมพร้อมรับมือ
  • รู้จักพลิกแพลงเวลาสั่งงาน
    • คนเยอรมันชอบสื่อสารกันตรงๆ เวลาหัวหน้าสั่งงาน ลูกน้องมักจะถามว่า “ทำไมต้องทำเรื่องนี้” “งานนี้ต้องทำเมื่อไหร่” “เป้าหมายของงานนี้คืออะไร”
  • ครึ่งชีวิตคือการจัดระเบียบ
    • บริษัทควรมีระบบแชร์ข้อมูลภายในองค์กรระหว่างแผนกต่างๆ โดยเฉพาะข้อมูลลูกค้าและการขาย ทุกแผนกควรทราบถึงปัญหาของลูกค้า สินค้าและบริการต่างๆ – วิธีนี้จะช่วยให้แผนกต่างๆ รู้ข้อมูลของกันและกัน และมันจะเป็นประโยชน์สำหรับการส่งมอบงานให้พนักงานใหม่ด้วย
  • อย่าลังเลที่จะถามจนกว่าจะเข้าใจ *
    • คิดเสียว่าถามฟรี *
  • เลขาฯ คือเพื่อนร่วมรบ
    • ที่เยอรมัน เลขาฯ ไม่ใช่ตำแหน่งผู้ช่วยผู้บริหาร
    • เลขาฯ จะเป็นผู้ช่วยประจำทีม ทราบเรื่องต่างๆ ของสมาชิกภายในทีม (เหมือนตำแหน่ง Support ที่ขาดไม่ได้)
  • ทำไมคนเยอรมันชอบดื่มในบริษัทตอน 5 โมงเย็นวันศุกร์
    • พนักงานมักจะสังสรรค์กันเองภายในบริษัท 1 ชั่วโมง ก่อนกลับบ้านไปหาครอบครัว
  • ผูกไมตรีกับลูกค้า
    
    
• บทที่ 5 – การใช้ชีวิต
  • วิธีช่วยให้พนักงานลางานง่ายขึ้น
    • บริษัทเยอรมันจะมีปฏิทินแผ่นใหญ่ติดไว้ในห้องทำงานของทุกทีม แต่ละคนจะใช้แม่เหล็กสีแดงหรือสีน้ำเงินติดไว้ที่วันหยุดของตัวเอง วิธีนี้จะทำให้ทุกคนรู้ว่าใครจะลาเมื่อไร ถ้าใครมีวันหยุดซ้อนกันจะได้ไปปรึกษากันเพื่อเปลี่ยนวันหยุด
  • วางสมาร์ทโฟนแล้วไปเดินเล่นกัน
    • ถ้าเครียดจากเรื่องงาน ให้ลองออกไปเดินเล่นข้างนอกดูบ้าง
  • ครอบครัวมาเป็นที่หนึ่ง *
  • จัดสภาพแวดล้อมการทำงานให้ดี *
    • สภาพแวดล้อมในการทำงานที่ดีส่งผลต่อ Productivity จริงๆ
  • มีน้ำใจมากขึ้น *
  • ยอมรับวิธีการทำงานที่หลากหลาย *
  • อย่าเอาชีวิตไปยึดติดกับงาน **
    • คนญี่ปุ่นเดินตามทางที่สังคมปูไว้มาโดยตลอด พอถึงเวลาที่ชีวิตต้องเปลี่ยนกะทันหัน คนจำนวนไม่น้อยจึงยังค้นหาความหมายของชีวิตไม่เจอ
    • สิ่งสำคัญที่สุดในชีวิต คือ “ประสบการณ์”
      
      

ตอนท้ายของหนังสือผู้เขียนได้เสนอ “7 เทคนิคทำงานเก่งทันที ตั้งแต่วันพรุ่งนี้” ซึ่งผมว่ามีประโยชน์มากเลยครับ (ถ้าใครได้อ่านหนังสือเล่มนี้ อยากให้อ่านตรงนี้ก่อนเลย เพราะหลายข้อเราสามารถนำไปใช้ได้จริงทันที)

1. คุยงานกันแบบตัวต่อตัวระหว่างมื้อกลางวัน
   – พูดง่ายๆ คือ ช่วงมื้อกลางวัน ควรไปทานข้าวกับเพื่อนร่วมงานบ้าง หรือจะไปกินข้าวกับเพื่อนต่างแผนกก็ได้ เราจะได้สามารถปรึกษาเรื่องงานกับเพื่อน หรือ รับรู้ความเป็นไปของเพื่นอแผนกอื่นได้
2. ตั้งเป้าหมายการประชุมให้ชัดเจน
   – กำหนดให้ชัดเจนไปเลยว่า เราต้องการอะไรจากการประชุมครั้งนี้ เชิญเฉพาะผู้ที่เกี่ยวข้องจริงๆ มาประชุม และต้องประชุมภายในเวลาที่กำหนด
3. ตัดสินใจวันนี้ ลงมือทำพรุ่งนี้
   – ก่อนจะทำงานในแต่ละวัน เราต้องวางแผนว่าวันนี้เราจะทำอะไรบ้าง
4. ลิสต์ “งาน 3 อย่างของวันนี้” ให้เป็นนิสัย
5. ลองประชุมนอกสถานที่บ้าง (เปลี่ยนบรรยากาศ)
6. เปลี่ยนเส้นทางกลับบ้าน (ลองทำอะไรใหม่ๆ)
7. หาเวลาพักผ่อนให้ตัวเอง

The post สรุปแนวคิดน่าสนใจจากหนังสือ – Productivity คิดแบบเยอรมัน ลงมือทำแบบญี่ปุ่น appeared first on KarnLab.

ก่อนหน้านี้ผมเคยอ่านหนังสือเกี่ยวกับ IKIGAI มาบ้างแล้ว แต่ผมรู้สึกว่าหนังสือเล่มนั้นยังสนองความต้องการใคร่รู้เกี่ยวกับ IKIGAI ของผมไม่มากพอ ดังนั้นเมื่อผมได้เจอกับหนังสือเล่มนี้ ผมจึงหยิบไปจ่ายเงินเพื่อกลับมาอ่านต่อที่บ้านอย่างไม่ลังเล

และนี่คือที่มาของหนังสือที่ผมจะมาเล่าให้ฟังกันในวันนี้ครับ

หนังสือเล่มนี้เกี่ยวกับอะไร

หนังสือเล่มนี้เขียนโดยชาวญี่ปุ่น อธิบายแนวคิด IKIGAI ไว้ดีมาก ซึ่งมีหลักสำคัญ 5 ประการ คือ

1. เริ่มต้นจากสิ่งเล็กๆ
2. เป็นตัวของตัวเอง
3. เน้นความยั่งยืน และ เป็นอันหนึ่งอันเดียวกับธรรมชาติ
4. มีความสุขกับสิ่งเล็กๆ
5. อยู่กับปัจจุบัน

IKIGAI (生き甲斐) เป็นภาษาญี่ปุ่น เกิดจากการรวมกันของ 2 คำ คือ

• IKI (生き) แปลว่า ชีวิต
• GAI (甲斐) แปลว่า เหตุผล / ผลลัพธ์ / คุณค่า

เมื่อนำ 2 คำนี้มารวมกัน IKIGAI จึงหมายถึง เหตุผลที่เรามีชิวิตอยู่ / คุณค่าในชิวตของเรา

หนังสือเล่มนี้แตกต่างจากหนังสือเล่มก่อนหน้าที่ผมเคยอ่าน (IKIGAI : The Japanese Secret to a Long and Happy Life) แต่งโดยชาวยุโรป ซึ่งจะให้มุมมองของชาวต่างชาติที่มีต่อแนวคิด IKIGAI และหนังสือเล่มนั้นเล่าเรื่องเหมือนชาวต่างชาติไปเที่ยวแล้วชื่นยชอบวัฒนธรรมญี่ปุ่นเสียมากกว่า

เนื้อหาโดยสังเขป

หนังสือเล่มนี้มี ประมาณ 190 หน้า ประกอบด้วย 10 บท ได้แก่ (อธิบายเนื้อหาในแต่ละบทคร่าวๆ ไปด้วยเลยนะครับ)

* ชื่อบทในหนังสือเป็นภาษาอังกฤษ แต่ผมขอแปลเป็นภาษาไทยเพื่อให้อ่านเข้าใจง่ายนะครับ

• บทที่ 1 – IKIGAI คืออะไร
• บทที่ 2 – เหตุผลที่คุณตื่นขึ้นมาในทุกๆ เช้า
• บทที่ 3 – Kodawari และประโยชน์ของการคิดเล็กๆ
• บทที่ 4 – ความสวยงามของ IKIGAI
• บทที่ 5 – Flow และ ความคิดสร้างสรรค์
• บทที่ 6 – IKIGAI และ ความยั่งยืน
• บทที่ 7 – ค้นหาเป้าหมายในชีวิต
• บทที่ 8 – อะไรที่ฆ่าคุณไม่ตาย จะทำให้คุณแกร่งขึ้น
• บทที่ 9 – IKIGAI และ ความสุข
• บทที่ 10 – ยอมรับในสิ่งที่คุณเป็น

สิ่งที่ผมชอบอย่างหนึ่งในหนังสือเล่มนี้คือ ในแต่ละบทจะสอดแทรกเรื่องราวที่น่าประทับใจให้เราได้อ่านกันด้วยครับ เช่น

• พ่อครัวซูชิ และ นักขายปลา
• ช่างทำถ้วยชาม ที่สืบทอดกันมาถึงรุ่นที่ 9
• หญิงรับใช้ ผู้สังเกตสิ่งรอบตัว จนเขียนเป็นหนังสือ The Pillow Book
• ผู้ก่อตั้ง Studio Ghibli กับความสุขในการทำงานในทุกๆ วัน
  (ผมสังเกตว่าหนังสือเล่มไหนก็ตาม ที่กล่าวถึงงานอนิเมะจากญี่ปุ่น จะไม่กล่าวถึง Studio Ghibli คงเป็นไปไม่ได้)
• วัดแห่งหนึ่งที่จะต้องบูรณะทุกๆ 20 ปี แม้ฟังดูจะเป็นเรื่องที่ฟุ่มเฟือยเงินทองและเสียเวลา หากแต่แฝงไปด้วยแนวคิดที่จะสืบทอดงานศิลปะและการก่อสร้างให้แก่ลูกหลายสืบไป
• ความพยายามที่เท่ากันของนักซูโม่ แต่ทำไมผลลัพธ์ถึงแตกต่างกัน
• งาน Comiket เป็นงานที่เปิดให้นักวาดมังงะ (การ์ตูน) มือสมัครเล่นได้มาขายมังงะของตัวเอง และก็จะมีเหล่าโอตาคุ (แฟนการ์ตูน) จำนวนมากมาหาซื้อมังงะที่ตนเองชอบ นอกจากนี้ยังมีนักคอสเพลย์มาสร้างสีสันให้กับงานนี้ด้วย แม้ว่าพวกเขาจะดูแปลกประหลาดในสายตาผู้อื่น แต่สิ่งที่พวกเขามีเหมือนกัน ก็คือความชอบในสิ่งที่รัก แม้จะเป็นพื้นที่เล็กๆ แต่พื้นที่เล็กๆ นี้ก็ทำให้ชีวิตของคนๆ หนึ่งมีความสุขได้อย่างไม่น่าเชื่อ (ผมเพิ่งเคยเห็นหนังสือแนวปรัชญายกตัวอย่างงาน Comiket ก็เล่มนี้ละครับ)

แนวคิดที่น่าสนใจจากหนังสือเล่มนี้

ผมชอบเนื้อหาใน บทที่ 3 และ บทที่ 7 มากเป็นพิเศษครับ

บทที่ 3 เล่าถึง ช่างปั้นดินเผาที่สืบทอดการทำถ้วยชามมากว่า 9 รุ่น เขา(และบรรพบุรุษ)ตั้งใจที่จะสร้าง Yohen Tenmoku ถ้วยชาในตำนานขึ้นมากอีกครั้ง

Yohen Tenmoku เป็นถ้วยชาถูกสร้างขึ้นในศตวรรษที่ 13 ในประเทศจีน และปัจจุบันมีเหลือแค่ 3 ชิ้นเท่านั้น (ถ้วยใบนี้สวยขนาดไหน ดูได้ที่รูปประกอบด้านล่างครับ)

ด้วยความพยายามกว่าหลายสิบปี และการทดลองกว่าหลายพันครั้ง…

เขาก็ยังไม่สามารถสร้าง Yohen Tenmoku ที่เหมือนกับของจริงได้ แม้ว่าจะน่าผิดหวัง แต่พวกเขาก็ยังพยายามทำสิ่งนี้ต่อไป เพราะการได้พยายามสร้าง Yohen Tenmoku ขึ้นมาอีกครั้ง คือเป้าหมายในชีวิตของเขา

บทที่ 7 เล่าถึง ซูโม่ กีฬามวยปล้ำของญี่ปุ่น ซึ่งหลายคนอาจจะไม่รู้ว่ามีระบบ Ranking ด้วย ผู้เขียนได้ไปพูดคุยกับนักซูโม่ 3 คน

คนแรกเป็นนักซูโม่อันดับต้นๆ (ถ้าผมจำไม่ผิด น่าจะอันดับ 7) เขาพยายามฝึกฝนตนเองให้เก่งกว่าเดิม เพื่อที่จะขึ้นเป็นอันดับ 1 ให้ได้ แน่นอนว่าเขามีความสุขทุกครั้งที่ได้เล่นซูโม่

คนที่สองเป็นนักซูโม่อันดับกลางๆ (ชนะ 50% แพ้ 50%) และตอนนี้อายุของเขาก็เข้าใกล้วัยที่จะต้องเลิกเล่นซูโม่แล้ว แต่เขาก็มีความสุขทุกครั้งที่ได้เล่นซูโม่

คนที่สามเป็นนักซูโม่ท้ายตาราง (ชนะ 2 แพ้ 100 กว่าครั้ง) เขาอายุยังน้อยและยังมีเวลาให้ฝึกฝน ซึ่งแน่นอนว่าเขาเลือกที่จะพยายามต่อไป เพราะเขามีความสุขทุกครั้งที่ได้เล่นซูโม่

ความประทับใจกับหนังสือเล่มนี้

ผมชอบสไตล์การเล่าเรื่องแบบญี่ปุ่น คือ ในแต่ละบท ผู้เขียนจะมีการเล่าเรื่องก่อน (ยกตัวอย่างเรื่องราวในชีวิตจริง) แล้วค่อยโยงเข้าสู่แนวคิดที่ต้องการนำเสนอ และเนื้อหาในแต่ละบทก็เชื่อมต่อกัน ให้ความรู้สึกเหมือนอ่านนิยาย / ดูอนิเมะของญี่ปุ่นเลยครับ

IKIGAI ไม่ใช่แค่แผนภาพวงกลม 4 วงซ้อนกัน ตามที่เราเคยเห็นกันเท่านั้น แต่มันคือแนวคิดในการใช้ชีวิตอย่างมีความหมายและมีความสุขครับ

หนังสือเล่มนี้ผมให้ 5 / 5 ดาว (ควรอ่านเป็นอย่างยิ่ง)

หมายเหตุ: ผมเคยเห็นจากเว็บไซต์ว่ามีสำนักพิมพ์ไทยแปลหนังสือเล่มนี้จำหน่ายด้วย แต่ผมยังไม่เคยอ่าน จึงไม่ทราบว่าฉบับแปลไทยเป็นอย่างไรบ้างนะครับ

รายละเอียดหนังสือ

The post รีวีวหนังสือ – The Little Book of IKIGAI : The Essential Japanese Way to Finding Your Purpose in Life appeared first on KarnLab.

ด้วยความอยากรู้ว่าชาว Ogimi มีเคล็บลับในการมีอายุที่ยืนยาวอย่างมีความสุขและสุขภาพดีได้อย่างไร? เขาทั้งสองจึงได้สัมภาษณ์ชาวบ้าน และเราจะได้รู้ความลับของพวกเขาในหนังสือเล่มนี้

(สาเหตุที่ผมซื้อหนังสือเล่มนี้) จำได้ว่าช่วงนั้นผมไปอ่านเจอบทความเกี่ยวกับ IKIGAI และได้เห็นแผนภาพนี้ ผมก็เลยอยากหาหนังสืออ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับเรื่องนี้ ไปไปมามาก็เจอกับหนังสือเล่มนี้ แต่พออ่านไปเรื่อยๆ จนจบเล่มก็รู้สึกว่า หนังสือเล่มนี้ไม่ได้อธิบายอะไรเกี่ยวกับแผนภาพนี้เลย

เนื้อหาโดยสังเขป

หนังสือเล่มนี้ต้นฉบับเป็นภาษาสเปน ตีพิมพ์เมื่อปี 2016 และแปลเป็นภาษาอังกฤษในปี 2017 โดย Heather Cleary

หนังสือเล่มนี้มี ประมาณ 180 หน้า ประกอบด้วย 9 บท ได้แก่ (อธิบายเนื้อหาในแต่ละบทคร่าวๆ ไปด้วยเลยนะครับ)

บทที่ 1 Ikigai –  บทนี้อธิบายถึงแนวคิดกว้างๆ ของ Ikigai, 5 สถานที่ที่มีค่าเฉลี่ยอายุของประชากรมากที่สุด, และที่มาของการเดินทางตามหาเคล็ดลับในการใช้ชีวิตอย่างมีความสุข

บทที่ 2 Antiaging Secrets

• หากจิตใจของเรายังกระตือรือร้น (active) ร่างการของเราก็จะยังคงความหนุ่มสาว (youth) ไว้ได้
• ความเครียดที่มากเกิดไปส่งผลกระทบต่อสุขภาพ แต่ความเครียดที่พอดีถือเป็นความท้าทายในชีวิต
• อย่านั่งทำงานหรือนั่งเฉยๆ เป็นเวลานาน ควรลุกขึ้นมาเดินทุกๆ 1-2 ชั่วโมง

บทที่ 3 From Logotherapy to Ikigai – บทนี้พูดถึง Logotherapy คือ การค้นหาความหมายให้กับชีวิต เมื่อเรารู้สึกว่างเปล่า ผิดหวัง หรือวิตกกังวล เราอาจขาดเป้าหมายของการใช้ชีวิต การมีเป้าหมายในชีวิตจึงเป็นสิ่งที่สำคัญ นอกจากนี้ยังพูดถึง Morita Therapy คือ การยอมรับอารมณ์ความรู้สึกของเรา ทำในสิ่งที่เราควรทำ และค้นหาเป้าหมายในชีวิต

บทที่ 4 Find Flow in Everything You Do – Flow หมายถึง การที่เราทำงานอย่างมีความสุข สิ่งมีเคล็ดลับง่ายๆ เช่น

• เลือกทำงานที่ท้าทาย (งานที่ยากขึ้น แต่ต้องไม่ยากจนเกินไป)
• มีเป้าหมายที่ชัดเจนและเป็นรูปธรรม
• จดจ่อแค่ทีละหนึ่งงาน

ช่างฝีมือ วิศวกร อัจฉริยะ และโอตาคุ มีสิ่งหนึ่งที่เหมือนกัน นั่นคือ ความคลั่งไคล้ในสิ่งที่พวกเขารักนั่นเอง

บทที่ 5 Master of Longevity – บทนี้รวบรวมบทสัมภาษณ์ของผู้คนที่มีอายุมากกว่า 100 ปี เพื่อหาว่าพวกเขามีเคล็ดลับในการมีอายุยืนอย่างไรบ้าง

บทที่ 6 Lesson from Japan’s Centenarian – บทสรุปเคล็ดลับที่เราได้จากการสัมภาษณ์ในบทที่แล้ว

• อย่าวิตกกังวล
• ปลูกฝังลักษณะนิสัยที่ดี
• ปฏิสัมพันธ์กับเพื่อนๆ ทุกวัน
• ใช้ชีวิตไม่ต้องเร่งรีบ
• มองโลกในแง่ดี

บทที่ 7 The Ikigai Diet – บทนี้ว่าด้วยเคล็ดลับการทานอาหาร โดยทานแค่พออิ่ม เมื่อใกล้จะอิ่มก็หยุดกิน (กินแค่ 80% ก็พอ)

บทที่ 8 Gentle Movement, Longer Life – บทนี้ว่าด้วยวิธีการออกกำลังกาย (เบาๆ) แบบต่างๆ เช่น Yoga, Tai Chi, Qi gong เป็นต้น

บทที่ 9 Resilience and Wabi-sabi – บทนี้ว่าด้วยการบริหารจิตใจให้เตรียมพร้อมรับกับความไม่แน่นอนในชีวิต โดยอ้างอิงทั้งหลัก Buddhism, Taoism, Confucianism ซึ่งเรามีวิธีรับมือกับความไม่แน่นอนง่ายๆ คือ

• สร้างทางเลือกให้มากขึ้น
• จำกัดความเสี่ยงที่จะเกิดขึ้น
• กำจัดสิ่งที่จะทำให้เราอ่อนแอ

แนวคิดที่น่าสนใจจากหนังสือเล่มนี้

ผมชอบแนวคิดในบทที่ 4 ที่เล่าถึง Flow – Flow คือสภาวะที่เรามีความสุขกับงานที่เราทำ (จนบางครั้งเราก็ลืมเวลาไปเลย) หากงานที่เราทำอยู่ทุกวันเป็นเช่นนี้ แสดงว่า งานนี้เป็นงานที่มีคุณค่าและงานที่ใช้สำหรับเรา และสิ่งนี้จะทำให้ทุกวันของเรามีความหมาย (เพราะเราได้ทำในสิ่งที่เรารัก)

นอกจากนี้ยังมี Microflow คือ การทำให้งานบ้าน/งานประจำของเราน่าสนุกขึ้น โดยการเพิ่มความท้าทายใหม่ๆ ให้กับงานที่แสนจะน่าเบื่อ เช่น ถ้าเราทำความสะอาดบ้านโดยใช้เวลา 3 ชั่วโมง ลองพยายามทำให้เสร็จเร็วขึ้นอีก 15 นาที หรือ ถ้าเราทำอาหารอย่างหนึ่งเป็นประจำ ลองใส่วัตถุดิบ/ส่วนผสมใหม่ๆ เผื่อว่าเราจะได้อาหารรสชาติใหม่ๆ ไม่ซ้ำเดิม

และผมก็ชอบแนวคิดในบทที่ 9 ที่เล่าถึง Resilience – Resilience แปลตรงๆ คือ ความยืดหยุ่น แต่ในหนังสือนี้หมายถึง การที่เราสามารถปรับตัว/ยอมรับกับความไม่แน่นอนต่างๆ ที่เกิดขึ้นในชีวิตได้

ในชีวิตคนเราต้องพบกับความไม่แน่นอนอยู่เสมอ มีทั้งสิ่งที่เราควบคุมได้และสิ่งที่เราควบคุมไม่ได้ เราต้องเตรียมใจยอมรับและปรับตัวกับสิ่งที่ควบคุมไม่ได้ และทำให้ดีที่สุดในสิ่งที่เราควบคุมได้

เมื่อเราผ่านเหตุการณ์เลวร้ายในชีวิตมาได้ เราจะเข้มแข็งและแข็งแกร่งขึ้น ซึ่งในหนังสือใช้คำว่า Antifragile (เหมือนกับประโยคหนึ่งที่ผมเคยได้ยินมาว่า อะไรที่ฆ่าเราไม่ตาย จะทำให้เราแข็งแกร่งขึ้น)

จงอยู่กับปัจจุบัน อย่ายึดติดกับอดีต และอย่ากังวลกับอนาคต

ความประทับใจกับหนังสือเล่มนี้

แม้ว่าจะเป็นหนังสือเล่มเล็ก แต่ก็อัดแน่นไปด้วยแนวคิดในการใช้ชีวิตอันหลากหลาย ที่เราสามารถนำไปต่อยอดเพิ่มเติมได้

ถ้าให้ผมตั้งชื่อหนังสือเล่มนี้เป็นภาษาไทย ผมคงตั้งชื่อว่า “บันทึกการเดินทาง ค้นหาความสุขและความหมายของชีวิต ที่หมู่บ้านโอกิมิ”

ยอมรับว่าหนังสือเล่มนี้ ราคา 500 บาท ค่อนข้างแพงครับ แต่ถ้าภาษาอังกฤษไม่ใช่ปัญหา และอยากหาหนังสือ feel good สักเล่มมาติดบ้านไว้อ่านยามว่าง ผมแนะนำหนังสือเล่มนี้เลยครับ

หนังสือเล่มนี้ผมให้ 4 / 5 ดาว (ควรอ่านสักครั้ง)

รายละเอียดหนังสือ

The post รีวีวหนังสือ – IKIGAI : The Japanese Secret to a Long and Happy Life appeared first on KarnLab.

สารคดี Japangle ชุดนี้ มีทั้งหมด 4 ตอน ตอนละ 20 นาที บอกเล่าเรื่องราวน่าสนใจของญี่ปุ่น ได้แก่ (1) ห้องน้ำ (2) มังงะ (3) ซุชิ (4) รถไฟ โดยสารคดีบอกเล่าเรื่องราวในรูปแบบที่เข้าใจง่าย มีตัวละครหุ่นดำเนินรายการ มีกราฟฟิคประกอบเรื่องราว และมีการสัมภาษณ์บุคคลที่เกี่ยวข้องด้วย

แต่ละตอนแบ่งเป็น 4 ช่วง คือ
– Design Angle = คลิปแนะนำเรื่องราวที่จะนำเสนอ
– Historical Angle = Animation บอกเล่าประวัติของสิ่งที่นำเสนอ
– Technical Angle = ข้อมูลเชิงลึกที่น่าสนใจของสิ่งที่นำเสนอ
– Spirit Angle = สัมภาษณ์บุคคลที่เกี่ยวข้องกับสิ่งที่นำเสนอ

โดยรวมถือว่าเป็นสารคดีที่ให้ความรู้อย่างเรียบง่ายและเข้าใจง่าย ถ้ามีเวลาอย่างให้ไปลองดูกันครับ

ตอนที่ 1 – Public Rest Rooms
ตอนนี้จะพาไปชมห้องน้ำแบบต่างๆ ของญี่ปุ่น และวิธีการสร้างสุขภัณฑ์ (โถส้วม/ชักโครก) ของญี่ปุ่น

https://www.youtube.com/watch?v=-jBjCQOSErM

ตอนที่ 2 – Manga
ตอนนี้จะพาไปดูขั้นตอนการเขียนการ์ตูนของญี่ปุ่น และเทคนิคการวาดการ์ตูนแบบต่างๆ

https://www.youtube.com/watch?v=cr7M99csqBA

ตอนที่ 3 – Sushi
ตอนนี้จะพาไปรู้จักกับซูชิแบบต่างๆ ขั้นตอนการทำและการเตรียมวัตถุดิบ

https://www.youtube.com/watch?v=8IaJmD2pD1k

ตอนที่ 4 – Train Stations
ตอนนี้จะพาไปรู้จักกับระบบรถไฟของญี่ปุ่น โดยเฉพาะขั้นตอนต่างๆ ในสถานีรถไฟ

https://www.youtube.com/watch?v=wbCBA8aQJTw

The post แนะนำสารคดี Japangle เกร็ดน่ารู้ของประเทศญี่ปุ่น appeared first on KarnLab.